Template:KUTIAZambia Zambia ndodhet në qendër të pjesës jugore të Afrikës dhe është një vend kontinental. Kufirit tokësor i Zambisë përshkohet nga kufiri me RD e Kongos e Tanzaninë në veri, me Mozambikun, Zimbabvenë e Botsuanën në jug, dhe në perëndim kufiri me Namibinë e Angolën.

Historia

Historia e Shtetit

Politika

Politika e Shtetit

Shiko edhe:

   * Mardheniet e jashtme të ...

Gjeografia

Artikulli kryesorë : Gjeografia e Zambias

Sipërfaqja e përgjithshme e Zambias 752,614 km2 prej së cilës 11,890 km2 janë ujë. Zambia shtrihet rreth koordinatave gjeografike 15 00 ‘‘‘J’’’, 30 00 ‘‘‘L’’’.

Zambia nuk ka bregdet ndërkaq ka një vijë kufitare 5,664 km të gjatë.

Klima në Zambia është tropikale dhe vende-vende e ndërprerë nga lartësia e madhe mbidetare e relievit. Sezoni i reshjeve fillon në tetor dhe përfundon në prill.

Relievi i Zambias kryesisht rrafshnalta me disa male e bjeshkë. Pika më e ultë e relievit 329 m është në lumin Zambezi dhe ajo më e larta në lartësi mbidetare prej 2,301 metrave në bjeshkët Mafinga (ang.: Mafinga Hills ).

Ekonomia

Ekonomia e shtetit

Demografia

Demografia e shtetit

Kultura

Kultura e Shtetit

Të tjera

   * Telekomunikacioni
   * Transporti
   * Ushtria
   * Pushime


Lidhje të jashtme

x16px|alt=|link=|Commons Commons: Zambia – Album me fotografi dhe/apo video dhe material multimediale
x16px|alt=|link=|Commons Commons: Zambia – Album me fotografi dhe/apo video dhe material multimediale



File:20010219-001-01.jpg

Thābit ibn Qurra.

Thabit Ibn Qurra (836 - 901) i njohur në perëndim me emrin Thebit, njihet për kontributin e tij ne mekanike, astronomi, matematike dhe gjeometri. Thabit Ibn Kurrah Maruan al-Harrani lindi në Harran (Turqia e sotme) në vitin 836 e. r. dhe vdiq ne Bagdat ne vitin 901 e. r. Ai u bashkua me matematikanin e madh mysliman Muhamed Ibn Musa Ibn Shakir në Bagdat i cili ishte vendosur aty me urdhër te kalifit abasid.

Thabit ishte nje pionier ne zgjerimin e konceptit te gjeometrisë tradicionale ne algjebrën gjeometrike dhe propozoi teori te cilat cuan ne zhvillimin e gjeometrisë joeuklidiane, trigonometrisë sferike. Ai përdori terminologjinë aritmetike për te studiuar aspekte te ndryshme te parabolës dhe eklipsit. Teoria e tij rreth llogaritjes se sipërfaqes the vëllimit te trupave është ne fakt ajo qe me vone u njoh si njehsim integral.

Veprat origjinale te Thabit mbi mekaniken dhe fiziken pershijne ekzaminimin e gjendjes se ekuilibrit te trupave dhe levës. Disa historiane e kane njohur atë themeluesi i statistikës. Ai ishte një nga kritiket e pare te pikëpamjeve te Ptolemeut mbi astronominë. Ai kritikoi gjithashtu disa teorema te Euklidit dhe propozoi përmirësime te rëndësishme. Thabit shtoi sferën e nënte astronomike se Ptolemeut. Disa hetime te hershme e kane kritikuar veprën e tij "Shqetesimi i Ekuinoksit" dhe disa shekuj me vone Tycho Brahe ( 1546-1601 ) e përmirësoi këtë vepër.

Thabit analizoi disa probleme mbi lëvizjen e Diellit dhe atë te Hënës dhe shkruajti sakte rreth orës diellore. Në veprën e tyre te famshme "Der Mond", Bir dhe Madler përmendin një sipërfaqe në hëne pasi Thabiti e kishte përmendur këtë kohë më parë. Është një rreth me një diametër prej rreth 8 miljesh ne seksionin e tete. Ndërhyrja e një rrethi tjetër e kane ndryshuar formën e mureve te tij ne forme rrethi. Një krater i vogël është hedhur ne ne pjesën lindore te kësaj rrafshine.

Librat e Thabitit rreth matematikes, astronomisë dhe mjekësisë kane mbijetuar. Gjate kohës që ai shërbente për kalifin Al-Mutadid ai përktheu shume libra nga gjuha greke dhe ajo siriane ne atë arabe. Midis përkthimeve te tij mund te përmenden "Almagesti" i Ptolemeut, "Elementet e gjeometrisë" se Euklidit, "Libri i Seksioneve Konike" te Apollonit dhe disa vepra te Arkimedit. Ne mesjete, Gerardi i Kremones përktheu disa nga librat e e tij ne latinisht.

Djemtë, nipërit dhe stërnipërit e tij kontribuuan në shkencat e gjeometrisë, astronomisë dhe mjekësisë. Djali i tij Sinani përfundoi certifikata te rregullta te praktikuesve te mjekësisë ne fillim te 931 e. r. dhe mori 800 certifikata prej shume doktoresh. Sinan gjithashtu themeloi spitale lëvizëse dhe hetoi nëpër burgje ne mënyre që të siguronte një shërbim shëndeti te përshtatshëm.

ar:ثابت بن قرة de:Thabit ibn Qurra en:Thābit ibn Qurra es:Thabit ibn Qurrá fa:ثابت بن قره fr:Thābit ibn Qurra he:ת'אבת אבן קורה id:Tsabit bin Qurrah it:Thābit ibn Qurra ja:サービト・イブン=クッラ ms:Thabit Ibn Qurrah nl:Thabit ibn Qurra ru:Сабит Ибн Курра sl:Tabit ibn Kora


Kategoria:Shtete Kategoria:Zambi

af:Zambië als:Sambia am:ዛምቢያ an:Zambia ar:زامبيا arz:زامبيا ast:Zambia az:Zambiya bcl:Sambya be:Замбія be-x-old:Замбія bg:Замбия bm:Zanbia bn:জাম্বিয়া bpy:জাম্বিয়া br:Zambia bs:Zambija ca:Zàmbia ceb:Zambia crh:Zambiya cs:Zambie cy:Zambia da:Zambia de:Sambia diq:Zambiya dv:ޒެމްބިއާ el:Ζάμπια en:Zambia eo:Zambio es:Zambia et:Sambia eu:Zambia fa:زامبیا fi:Sambia fiu-vro:Sambia fr:Zambie frp:Zambie fy:Sambia ga:An tSaimbia gd:Saimbia gl:Zambia gv:Yn Tambia hak:Tsan-pí-â he:זמביה hi:ज़ाम्बिया hif:Zambia hr:Zambija ht:Zanbi hu:Zambia id:Zambia ie:Zambia ilo:Zambia io:Zambia is:Sambía it:Zambia ja:ザンビア jv:Zambia ka:ზამბია kg:Zambia kk:Замбия ko:잠비아 ks:जाम्बिया ku:Zambiya kw:Zambi la:Zambia lb:Sambia lij:Zambia lmo:Zambia ln:Zambia lt:Zambija lv:Zambija mk:Замбија ml:സാംബിയ mn:Замби mr:झाम्बिया ms:Zambia mzn:زامبیا nah:Zambia nds:Sambia nl:Zambia nn:Zambia no:Zambia nov:Zambia ny:Zambia oc:Zambia os:Замби pam:Zambia pap:Zambia pl:Zambia pms:Zambia pnb:زیمبیا ps:زېمبيا pt:Zâmbia qu:Sambya ro:Zambia ru:Замбия sa:जाम्बिया sah:Замбия sc:Zàmbia scn:Zambia se:Zámbia sh:Zambija simple:Zambia sk:Zambia sl:Zambija so:Saambiya sr:Замбија stq:Sambia sv:Zambia sw:Zambia szl:Zambijo ta:சாம்பியா tg:Замбия th:ประเทศแซมเบีย ti:ዛምቢያ tl:Zambia tn:Zambia tr:Zambiya ts:Zambia ug:زامبىيە uk:Замбія uz:Zambiya vec:Zanbia vi:Zambia vo:Zambiyän war:Zambia wo:Saambi wuu:赞比亚 yo:Zambia zh:赞比亚 zh-classical:尚比亞 zh-min-nan:Zambia zh-yue:贊比亞

Community content is available under CC-BY-SA unless otherwise noted.