Kosova Wiki
Advertisement

Template:KUTIABjellorusia Republika Bjelloruse (bjellorusisht:Беларусь - Belarus ) është shtet në Evropën lindore që kufizohet nga Rusia, Ukraina, Polonia, Lituania dhe Letonia. Kryeqytet i saj është qyteti Minsk ndërsa qytet tjera të njohura janë Brest, Grodno (Hrodna), Gomel (Homyel) dhe Vitebsk.


Historia

Artikulli kryesor Historia e Bjellorusisë

Ky shtet është shpallur si i pavarur për herë të parë më 25 mars 1918 duke formuar kështu Republikën Kombëtare Bjelloruse. Në vitin 1919 hynë si Republikë Socialiste Sovjetike Bjelloruse (RSSB) në kuadër të Republikës Socialiste Sovjetike të Lituanisë dhe Bjellorusisë. Pas luftës polake-ruse në fund të vitit 1921 bashkësia e formuar ndahet më dysh në mes të Polonisë dhe Republikës Socialiste Sovjetike Bjellorusisë e cila me republikat tjera sovjetike krijuan më 1922 Bashkimin e Republikave Socialiste Sovjetike. Në shtator të 1939-së Bashkimi Sovjetik si rezultat i paktit të quajtur Molotov-Ribbentrop e anekson pjesën e Bjellorusisë të kontrolluar nga Polonia.

Në vitin 1941 Gjermania filloi operacionin ushtarak të njohur në Gjermani si “Operacioni Barbarossa(mjekra e kuqe)” kundër Bashkimit Sovjetik. Pas luftës dytë botërore, Bjellorusia ishte një ndër anëtaret themeluese të OKB-së dhe anëtare e denjët e Bashkimit Republikave Socialiste Sovjetike. Gjatë kësaj kohe Bjellorusia ishte njëra ndër rajonet më të zhvilluara të Bashkimit Sovjetik. Si rajon i zhvilluar ka tërhequr edhe një numër të madh të popullsisë ruse nga pjesët e Federatës Republikave Socialiste Sovjetike Ruse. Gjatë kohës së Stalinit është ndjekur një politikë që më së miri e shpreh thënia: “Sa më shpejtë të flasim rusisht aq më shpejtë do të ndërtojmë komunizmin” që në atë kohë ishte edhe në modë.

27 korrik 1990 Bjellorusia ndahet nga Bashkimi Sovjetik dhe shpallet si shtet i pavarur. Gjatë kësaj kohe Stanislav Shushkeviq merr pozitën kryesore të udhëheqjes së shtetit, dhe së bashku me Boris Jelcinkung dhe udhëheqësin e Ukrainës, Leonid Kravquk më 8 dhjetor 1991 e shpallin shpërndarjen e Bashkimit Sovjetik dhe themeluan Lidhjen e Shteteve të Pavarura. Që nga 1994 vendi udhëhiqet nga Aleksander Lukashenko i cili kritikohet si diktator për politikën e tij e cila si duket nuk i përshtatet perëndimit.

Politika

Artikulli kryesor Sistemi shtetror

Njësitë territoriale

Artikulli kryesor Njësitë territoriale

Administrimi i vendit bëhet në 6 njësi territoriale të quajtura "voblast". Minski si kryeqytet, ka një statut më të ngritu ndaj qyteteve tjera.

Voblast (bjellorusisht: вобласць/вобласьць ose vobłaść) është niveli më i lartë administrues pa ndonjë të drejtë kushtetuse. Bjellorusia nuk është federatë dhe e vetmja njësi kushtetuese është republika.

Gjeografia

Artikulli kryesor Gjeografia e Bjellorusisë

Sipërfaqja e përgjithshme e Bjellorusisë është 207,600 km2 dhe shtrihet në koordinatat gjeografike 53 00 V, 28 00 L.

Klima është kontinentale me dimër të rëndë dhe verë të ftohtë e kohë të vranët.

Relievi i Bjellorusisë përbëhet kryesisht nga një teren i rrafshët. Pika më e ultë e Bjellorusisë gjendet në brigjet e lumit Nyoman (90m) dhe ajo më e lara në lartësi mbidetare prej 346 metrave në Dzyarzhynskaya Hara në pjesën qendrore të vendit.

Lumi më i gjatë që përshkon Bjellorusinë është lumi Dnjeper

Ekonomia

Artikulli kryesor Ekonomia e Bjellorusisë

Demografia

Artikulli kryesor Demografia e Bjellorusisë

Kultura

Artikulli kryesor Kultura e Bjellorusisë
  • Telekomunikacioni
  • Transporti
  • Ushtria
  • Pushime

Lidhje të jashtme

x16px|alt=|link=|Commons Commons: Bjellorusia – Album me fotografi dhe/apo video dhe material multimediale
x16px|alt=|link=|Commons Commons: Bjellorusia – Album me fotografi dhe/apo video dhe material multimediale
  • Qeveria :
  • Kryetari :
  • Parlamenti :
  • Ministria :




Template:Bashkësia e Shteteve të Pavarura


Kategoria:Bjellorusi Kategoria:Shtete

ace:Bèlarusia af:Wit-Rusland als:Weißrussland am:ቤላሩስ an:Belarrusia ang:Belarus ar:بيلاروسيا arc:ܒܠܪܘܣ ast:Bielorrusia az:Belorusiya bat-smg:Baltarosėjė bcl:Belarus be:Беларусь be-x-old:Беларусь bg:Беларус bn:বেলারুশ bpy:বেলারুস br:Belarus bs:Bjelorusija bxr:Белорос ca:Bielorússia ce:Белороссе ceb:Belarus chr:ᏇᎳᎷᏒ crh:Belarus cs:Bělorusko csb:Biôłorëskô cu:Бѣла́ Роу́сь cv:Белоруси cy:Belarws da:Hviderusland de:Weißrussland diq:Belarus dsb:Běłoruska dv:ބެލާރުސް dz:བེ་ལ་རུ་སུ། ee:Belarus el:Λευκορωσία en:Belarus eo:Belorusio es:Bielorrusia et:Valgevene eu:Bielorrusia fa:بلاروس fi:Valko-Venäjä fiu-vro:Valgõvinne fo:Hvítarussland fr:Biélorussie frp:Bièlorussie fy:Wyt-Ruslân ga:An Bhealarúis gd:A' Bhealaruis gl:Bielorrusia - Беларусь gn:Vielorrusia gu:બેલારુસ gv:Yn Velaroosh hak:Pha̍k-ngò-lò-sṳ̂ haw:Belarusa he:בלארוס hi:बेलारूस hif:Belarus hr:Bjelorusija hsb:Běłoruska ht:Byelorisi hu:Fehéroroszország hy:Բելառուս ia:Bielorussia id:Belarus ie:Bielorussia ilo:Belarus io:Bielorusia is:Hvíta-Rússland it:Bielorussia ja:ベラルーシ jbo:belrus jv:Belarus ka:ბელარუსი kg:Belarusia kk:Беларус kn:ಬೆಲಾರುಸ್ ko:벨라루스 ks:बेलारूस ku:Bêlarûs kv:Беларусь kw:Belarussi ky:Беларусь la:Ruthenia Alba lb:Wäissrussland li:Wit-Rusland lij:Bieloruscia ln:Bielorusia lt:Baltarusija lv:Baltkrievija mhr:Белоруссий mk:Белорусија ml:ബെലാറസ് mn:Беларусь mr:बेलारूस ms:Belarus mt:Belarus na:Belarus nah:Belarus nds:Wittrussland nds-nl:Wit-Ruslaand ne:बेलारुस new:बेलारुस nl:Wit-Rusland nn:Kviterussland no:Hviterussland nov:Belarus oc:Bielorussia os:Белорусси pam:Belarus pih:Belerus pl:Białoruś pms:Bielorussia pnb:بیلارس ps:بېلاروسيه/سپينه روسيه pt:Bielorrússia qu:Bilarus rm:Bielorussia ro:Belarus roa-rup:Arusia albã ru:Белоруссия sa:बेलारूस sah:Беларусь scn:Belorussia sco:Belaroushie se:Vilges-Ruošša sh:Belorusija simple:Belarus sk:Bielorusko sl:Belorusija sr:Белорусија sv:Vitryssland sw:Belarus szl:Bjołoruś ta:பெலருஸ் te:బెలారస్ tg:Беларус th:ประเทศเบลารุส tk:Belarus tl:Belarus tpi:Belaras tr:Beyaz Rusya tt:Беларусия udm:Белоруссия ug:بېلورۇسسىيە uk:Білорусь ur:بیلارس uz:Belarus vec:Biełorusia vi:Belarus vo:Belarusän war:Bielorrusya wo:Belaarus wuu:白俄罗斯 xal:Цаганoрсн Орн Нутг yi:בעלארוס yo:Belarus zh:白俄罗斯 zh-min-nan:Belarus zh-yue:白俄羅斯

Advertisement