E keqja

thumb|250px|Mishërimi i së keqes, me shfarosjen në masë të njerzve të pafajshëm, në [[Kampi i përqëndrimit|kampet naziste të përqendrimit. Nordhauzen-1945.]] E keqja apo e liga mund të përkufizohet si e kundërta e së mirës. Në fe dhe etikë, e keqja është cilësia moralisht e gabuar, e të gjykuarit, arsyetuarit, dhe vepruarit të njeriut, në parim apo jetë; ajo që shkakton dëm, dhimbje, padrejtësi, vuajtje, shkatërrim ose fatkeqësi.

E keqja mishërohet në veprimet e njeriut, i cili është vetpërgjegjes për veprimet e tij dhe vuajtjet e të tjerëve, si : përndjekja, lufta, masakra, vrasja, terrori, tortura, dhuna, urrejtja, egoizmi etj.

Çështja e së keqes në filozofi përcaktohet në shumicën e rasteve me pyetjet, pse ekziston (është) e keqja në botë? Në këtë çështje përfshihen shpesh edhe vdekja, sëmundja dhe mëkati. Në fenë e krishterë, e keqja i mvishet veprave të këqia të njerzve, të cilëve Perëndia u ka dhënë dëshirën e lirë. Fetë e krishtera të cilat besojnë në parafatcaktimin dhe përligjjen nga besimi pohojnë, se Perëndia nuk është krijuesi i së keqes që kryejnë njerzit. Një shpjegim i së keqes është dualizmi, si p.sh. në zoroastrianizëm dhe manikeizëm. Në optimizëm e keqja trajtohet shpesh më me vertetesi. Libri i Jobit është trajtimi më i mirë i problemit.

Thënie

 * "Pandjeshmëria është dorashka me të cilën e keqja fsheh duart e saj. — Bodi Teni
 * "E keqja është më djallëzore kur nderohet". - Elizabet Barret Brauning
 * "E keqja është shkaktarja e pështjellimit." - Robert Bërton
 * "E keqja ka përkrahësit e saj." - Tomas Karlajl
 * "Dreqi dridhet kur shikon shenjtorin më të dobët të gjunjëzuar". - Uilliam Kaupër
 * "Ata që luajnë me lodrat e së keqes shpihen dalngadalë të vringëllojnë shpatën e saj." - Bakminstër Fullër
 * "Unë nuk njoh asgjë më tallëse se një të keqe që pikëllohet." - Johan Volfgang Fon Gëte
 * "Nëse e keqja do të mund të bindej të shkruante një bibël, ajo do ta titullonte atë, Ti jeton vetëm njëherë." - Sidnei Herris

Shiko edhe

 * E mira
 * Ligji
 * Filozofia
 * Etika
 * Feja
 * Gotfrid Vilhelm fon Laibnic
 * Shën Agostini
 * Manikeizmi
 * Zoroastrianizmi
 * Morali
 * Mëkati
 * Egoizmi
 * Dreqi

Lidhje të jashtme
Maldat Zlo Ondskab Das Böse Evil Mal Kuri Pahuus Mal Mal (filosofía) רוע Zlo Male 悪 Malum (aethica) Zło Maldade Зло Evil Zlo Зло Ondska Зло Maux