Jahja Kokaj

Jahja Koka lindi në vitin 1948 në Gjakovë, Kosovë. Eshte biri I Osman Kokës i cili u shpërngul nga Tirana në Gjakovë, gjatë luftës së dytë botrore. Studioi fizikën në Fakultetin e Shkencave të Natyrës në Prishtinë. Lëminë e Spektroskopisë dhe Optikës laserike e studioi në Institutin e Fizikes, në Universitetin e Zagrebit, Kroaci. Studimet e doktoraturës i vazhdoi në Zagreb dhe Moskë. Mbrojti tezen e doktoraturës në lëminë e holografisë laserike para komisionit me përbërje: Prof. Moser. Prof. Bacevangev dhe Prof. Janiçijeviç në Prishtinë në vitin 1980.

Studimet e pas doktoraturës i vijoi në Universitetin Carnegie Mellon, në Pittsburgh (SHBA).Gjatë kësaj kohe ishte i kyçyr në projektin e hulumtimeve optike të modelit të tuneleve të rrymimeve të furishme, qe e financonte NASA. U kthye në Prishtinë dhe themeloi laboratorin e holografisë në Universitetin e Prishtinës, një nga laboratorët me të avancuara të ketij lloji në Jugosllavinë e atëhershme.Ne këte laborator janë realizuar hulumtime shkencore dhe doktortaura në nivel ndërkombetare. Joana Demakopolo, magjistër e shkencave të fizikes nga Selaniku i Greqise,duke dëgjuar për këte laborator në konferenca ndërkombetare, ka ardhe në Prishtine për ta punuar punën e disertacionit nen udhëheqjene Prof. Kokes.Me kete pune u publikuan ne revista nderkombetare 3 punime shkencore.

Pasi u përjashtua nga universiteti si shumë kuadro të tjerë shqiptarë,Dr.Koka vazhdoi punën në Pittsburgh, në Universitetin Carnegie Mellon si hulumtues i e pastaj si profesor i Optikës laserike. Në të njejtën kohë ka punuar në Projektin LITTON dhe hulumtime te inicuara nga Departamenti Shtetrorë i SHBA, qe kishin për qellim zbulimin e metodave të reja të kompjutimit optik për identifikimeve dhe rekognisimeve e objekteve ushtarake në Tokë dhe qiell. Pas lirimit të Kuvajtit nga Iraku, u emërua si drejtor i studimeve posdiplomike të një universitet amerikan në Kuvajt ku akoma punon.

Prof. Koka ka të publikuara më se 80 punime shkencore në revista eminente ndërkombtare. Është recensent po ashtu i shumë revistave shkencore ndërkombëtare si Phys. Rev. Letters, Optik, Applied Optics, Optics Letters, Optics and Lasers in Engineering etj. Ka botuar librin e parë në gjuhën shqipe për laserat, me titull “Laseret”, në niversitetin e Prishtinës dhe më vone vazhdimin e ketij libri në nivel me të larte me titull "Fizika e Lasereve" e botoi në Universitetin e Tiranës. Ky ishte libri i parë për laserat i botuar në Shqipëri. Ka kontribuar në menyrë materjale për universitetin e Tiranës dhe Universitetin e Prishtinës. Në vitet 1993 dhe 1996 ka sjellë pajisje, lasera e detektorë modernë për disa ushtrime nga lëmia e fizikës moderne.

Gjate kohës së qëndrimit në diaspore prof. Kokaj ka mbajtur falas ligjërata dhe seminare në Universitetin e Tiranës dhe Prishtinës.Gjate kesaj kohe 20 vjecare, ka kontribuar në ngritjen e ekspertëve shqipetar në nivel ndërkombetare në lemine e tij shkencore.Ne Fakultetin Elektroteknik, në Prishtine, ka qenë mentor gjatë punës së doktoranturës së Dr.Nebi Caka dhe Dr. Rexhep Hasani.I pari ka mbrojt oktoraturen para prof. Kokes. Dr. Qerim Kamberi, ka kryer punën ekspermentale të doktoratures në laboratorn dhe nën udheheqjen e Dr.Kokës.Mr. Lirije Galani ka punuar pjesen eksperimentale ne laboratorin e holografise nen udheheqjen e tij. Tre kandidatë të tjerë nga Gjakova: Mehdije Dushi, Burim Kamishi dhe Ardin Gojani, poashtu i ka ndihmuar apo udheheq në punën e tyre shkencore. Profesoreshen e mirënjohur të Gjakoves Mehdije Dushi, profesoreshë e Gjimnazit "H Dushi" dhe profesoreshe e Fakultetit Teknologjik në Mitrovice e ka udhëheq në punën e doktoraturës,Burim Kamishin, arsimtar i Fakultetit të SHN në Prishtinë e ka udhëheq në punen e tij shkencore, kurse Dr. Ardian Gojanin e ka udheheqe duke ia siguruar vendin në Senday të Japonisë dhe duke e lidhur me mentorin prof. Takajamen, ekspert me të njohur boteror për hulumtimin e valëve shock me tufë laserike. Dr. Gojani tani është ekspert botror i kësj lemije.

Duke vijuar traditen patriotike familjare, axha i tij Col Koka, pat vdekë në luftë kundër serbëve në vitin [1945]], babi Osman Koka vuajti shum vjet në burgjet serbo-sllave(Nish Goli Otok etj), per qeshtje politike, nipi Uran Koka u plagos ne UCK, Jahjai në vitin 1999 nga Orlando të SHBA ku ishte me aktivitete shkencore, posa dëgjon kushtrimin e Jakup Krasniqit në TV, ai niset me aeroplanin e parë dhe arrinë ne Tiranë ku edhe ai jep kushtrimin e tij në RTSH,për luftë kundër pushtuesit serb, para se ai vete ti dorzohet Jakup Krasniqit dhe shtabit të luftës, të cilët i japin detyrë te caktuara të cilat i kreu me sukses. Pas luftës ka botuar afër 100 artikuj publicistik,të botuar në gazetet e përditshme në Kosovë,Shqipëri,dhe Herald Tribune,si dhe në sajtet e internetit, posaqerisht në Forumin Shkencore gjithshqipëtare Alb-Shkenca. Keta artikuj kane të bëjnë me strategjitë politike për aritjen e lirisë dhe pavarsisë së vërtet të Kosoveës. Ka marr pjese në shkrimin e disa memorandumeve te Forumit dhe institutit Alb-Shkenca, per pavarsinë e Kosovës. Ka botuar librin me titull "Kosova në pragun e agimit të lirisë apo ne majen e turbulencave shekullore.

Ne Institutin gjithshqipëtar Alb-Shkenca i cili numron afer 200 doktora shkencsh, nga vende te ndryshme botrore dhe trojet shqipëtare, Dr. Koka ëshë shum aktiv. Ishte Drejtor këtij instituti për Kosove. Aktualisht ështe drejtor i zyrës për koordinimin e aktivitetit në Kosovë, Shqipëri dhe Maqedoni. Prof. Koka ishte kryetar i Komitetit të Tubimit shkencor ndërkombetare i IASH i cili me 8 Konferenca shkencore u mbajt në Prishtine në Gusht te vitit 2007. Tani eshte kryetare i konferences se Par gjitheshqipetare qe mbahet ne Prishtine per Ndotjen e ambjentit dhe problemeve energjetike.

Me iniciativen dhe investimet e tij private ka nisë aktivitetin për ndertimin e një observatori astronomik në majen me të lartë te Qabratit. Do të jetë ky observatori apo muzeu I pare shkencore ne Kosove.

= =Tituj të disa veprave==

shko ne []

Mirënjohjet
Studime shkencore nga Fondi i Fultbrightit- Profesor vizitues ne Universitetin Carnegie -Mellon ne Pittsbungh, SHBA

Studime shkencore nga Fondi i Irexit- Pjesëmarres i Projektit te NASA, Pittsburgh

Studime Shkencore- ne MGU- Institutitn Lomonosov, Moske, BRSS