Albaniku

Albaniku apo ish-Leposaviqi është vendbanim dhe qendër e komunës me të njëjtin emër në pjesën veriore të Kosovës. Komuna e Albanikut zë një sipërfaqe prej 750 kilometra katrorë në fushën e lumit Ibër në veri të Mitrovicës. Në këtë komunë gjenden 72 katunde me një popullsi prej 18,500 banorëve nga e cila shumica janë serb. Në këtë komunë gjatë luftës në Kosovë janë bërë pastrimet etnike në tri katund që kanë qenë të banuara vetëm nga shqiptarët dhe janë dëbuar 600 persona. Albaniku është i begatuar me pasuri natyrore dhe ka një pozitë të mirë gjeografike si pikë lidhëse në mes të Kosovës, Serbisë dhe Sanxhakut.

Pak histori
Për Albanikun në kohën dardane nuk dihet po thuaj se asgjë përpos se në këtë trevë kanë jetuar fise Ilire. Në përgjithësi për Albanikun si vendbanim dihet shumë pakës dhe atë nga burime jo serioze serbe. Por në përgjithësi thuhet se në këtë pjesë kanë qenë të vendosura zakonisht reparte ushtarake që nga koha romake. Nga hartat antike vërehet se kjo pjesë gjatë gjithë historisë ka qenë pjesë e përbashkët e Kosovës së sotshme. Burimet e boshnjakëve të Sanxhakut Tregu i Ri, thonë se kjo pjesë d.m.th pjesa e cila gjendet mbi veriun e Mitrovicës gjatë kohës osmane ka qenë pjesë e Sanxhakut dhe në këtë pjesë kanë qenë të ndërtuara “rrugë tregtare” që kanë shërbyer atë kohë për tregti në mes të Mitrovicës dhe Novi Pazarit. Me gjithë këto pohime ata nuk kanë të dhëna se nga ku flitej për pjesë të Sanxhaku. Gjatë luftës bandat serbe kanë dëbuar nga kjo pjesë gjithë banorët shqiptarë.

Pas dëbimit të pjesës më të madhe të njësive të armatosura të bandave serbe nga Kosova, banorëve serbë të ardhur nga Knini ju bashkëngjiten edhe serbë nga viset tjera të Kosovës, Sanxhakut dhe Rashkës, këta të fundit janë të regjistruar edhe si banorë të vendeve të tyre nga vijnë. Tani (2006) Albaniku dhe banorët e saj financohen dy fish. Në njërën anë marrin të ardhura nga qeveria e Kosovës ndërsa në tjetrën anë nga një fond i organizua dhe financuar nga qeveria e Serbisë.

Gjeografia
...

Ekonomia
Zhvillimi i ekonomisë së komunës së Albanikut është i lidhur ngushtë me zhvillimin e kompanisë Trepça. Për shkak të mos funksionimit të kësaj kompanie edhe ekonomia e Albanikut tani (2006) është ekonomi fshatare. Mirëpo dhe në këtë komunë gjenden komplekse të kompanisë Trepça të cilat janë në gjendje të mjerueshme dhe futja e tyre në funksionim është e pamundshme. Fabrikat më të mëdha gjenden janë Trepça, Hrast, Prva Petoletka dhe Crystal dhe punojnë me një kapacitet prej afro 30% - 40%.

Papunësia në këtë komunë sipas administratorit të komunës figuro me 1,297 të persona. Ka një numër të madh të organizatave ndërkombëtare që kanë krijuar projekte të ndryshme për zbutjen e papunësisë. Për organizimin e këtyre projekteve përkujdeset OEK dhe Asociacioni i Bizneseve.

Rrjeti rrugorë i komunës është në nivel të Kosovës. Kohët e fundit (2002) është rindërtuar rruga Mitrovicë-Leshak ndërsa rrugët tjera sekondare janë në gjendje të dobët dhe riparimi i tyre bëhet aty këtu nga KFOR-i. Furnizimi i popullsisë me ujë të pijshëm dhe rrymë elektrike është një ndër problemet që dukshëm ndikojnë në gjendjen e përgjithshme ekonomike te komunës. Në kohët e fundit për shkake të ujit të ndotur është përhapur një epidemi.

Problem kryesorë i ekonomisë së komunës është menaxhimi i pasurive natyrore dhe i fuqisë punëtor si dhe mungesa e mjeteve financiare për modernizimin e objekteve ekonomike ekzistuese.

Demografia

 * Shiko : Lista e ardhacakëve - Albaniku

Në strukturën e popullsisë së komunës Albanikut përpos ndryshimeve natyrore një rolë të madh kanë luajtur edhe projektet e qeverive të ndryshme Serbe të cilat që nga okupimi i kësaj pjese me qëllim të ndarjen së kësaj pjese nga lidhja tradicionale kulturore me Sanxhakun. Deri më tani ka informata të pakta që mund të përdoren si burime të sakta për numrin e serbëve të prurë në këtë komunë. Kështu nga një burim kuptohet se nga qeveritë serbe janë sjellur banorë nga Serbia. Mirëpo numri i familjeve të vendosura që figuron aty nuk është i plotë. Në këtë dokument qeveritë serbe pranojnë që në kuadër të "reformave agrare" në këtë komunë është vendosur një familje. Sido që të jetë, nga burimet e Sanxhaklive (banorëve jo serb) kjo pjesë ka qenë e banuar nga shqiptarët dhe boshnjakët e sanxhakut që dallojën pak nga ata të Bosnjës. Po ashtu nga këto burime bëhet e ditur që pas largimit të Perandorisë Osmane ka pasur pastrime të mëdha etnike në këtë komunë e cila më parë ishte e zhvilluar dhe luante rolin e një ure lidhëse në mes të Mitrovicës dhe Novi Pazarit.

Kultura
Komuna e Leposviqit ka tre biblioteka me 22.215 libra. Biblioteka kryesore ka 11.366 libra, ndërsa degët në Leshak, Vraçevë dhe Soçanicë kanë 10.849 libra.

Politika
Partitë politike të Albanikut llogaritet të jenë moderate në krahasim me partitë ekzistuese në komunat veriore të Kosovës.

Pas zgjedhjeve të lira më 2002 në Kosovë, në komunën e Albanikut ka fituar koalicioni në mes të DSS dhe SNC-së. Si do që të jetë politikat bëhen në mënyrë individuale dhe prapa spektrit politik të komunës. Problemi kryesorë është që partitë ekzistuese nuk kanë projekte të qarta që do të ndihmonin mëkëmbjen e infrastrukturës dhe zgjedhjen e problemeve jetësore me të cilat është kapluar komuna.

Në komunën e Albanikut janë krijuar dhjetë degë apo parti politike nga të cilat më aktive janë: DSS, SNV, DS, DHSS, SPS, SRS, JUL, ND, NS dhe SPO. këtyre partive ju bashkëngjiten edhe disa forma tjera të organizimit të qytetarëve si "Iniciativa GIZ" dhe "GIPP" (Iniciativa Qytetare për Kthim dhe Qetësim). Në fund të vitit 2004 është krijuar edhe partia "G17 Plus" nga ish-anëtarët e partisë Social Demokrate (SD) dhe Kthimi i Forcave Serbisë.


 * DSS - Partia Demokratike e Serbisë - në Kosovë e udhëhequr nga Milorad Todoroviq për kryetar lokal ka zgjedhë Vuko Antonijeviqin, ka arritur 25% të votave dhe pesë vende në kuvend.


 * SPS - Partia Socialiste e Serbisë - në Kosovë e udhëhequr nga Dobrosav Radoviqi që për kryetar lokal ka Milan Trboljevac, ka arritur 19.4% të votave dhe tri vende në kuvend.


 * KP - Koalicioni Kthimi - në Kosovë e udhëhequr nga Momqillo Saviqi që nuk ka ndonjë përfaqsues lokal, ka arritur 13.4% të votave dhe dy vende në kuvend.


 * SPO - Lëvizja Serbe - në Kosovë e udhëhequr nga Radjel Nojkiq dhe Radmir Janijeviq për kryetar lokal ka zgjedhë Dragisha Vasiqin, ka arritur 7.9% të votave dhe një vend në kuvend.


 * GIPP - Iniciativa Qytetare për Kthim dhe Qetësim - parti lokale e udhëhequr nga Srgjan Miladinoviqi ka arritur 5.5% të votave dhe një vend në kuvend


 * GIZ - Iniciativa Qytetare së Bashku - parti lokale e udhëhequr nga Ismet Islamoviqi ka arritur 3.5% të votave dhe një vend në kuvend.


 * DHSS - Partia e Krishterëve Demokratikë rë Serbisë - në Kosovë e udhëhequr nga Rada Trajkoviqi që për kryetar lokal ka Dragosh Nedeljkoviqin, në zgjedhje nuk ka arritur të zë ndonjë vend.


 * DS - Partia Demokratike - në Kosovë e udhëhequr nga Goran Bogdanoviqin që për kryetar lokal ka Dragisha Krstoviqin, në  zgjedhje nuk ka arritur të zë ndonjë vend.


 * G17 Plus - në Kosovë e udhëhequr nga Stojanka Petkoviq që për kryetar lokal ka Nebojsha Kostoviqin në vitin 2000 ka pasur një vend ndërsa më 2002 2 vende.


 * Liberalët e Serbisë (ish-Demokracia e Re) - në Kosovë dhe në Albanikë e udhëhequr nga Nenad Radosavljeviqi, në zgjedhje nuk ka arritur të zë ndonjë vend.


 * Lëvizja Serbe e Forcës - në Kosovë e udhëhequr nga Andrija Mijanoviqi që për kryetar lokal ka Milisav Mladenoviqin, nuk ka arritur të zë ndonjë vend.


 * NS - Partia Radikale Serbe - në nivelin e Kosovës nuk është e prezentuar ndërsa në Albanikë prezetohet nga Jovica Miletiqi, nuk ka arritur të zë ndonjë vend.


 * SRS - Partia Radikale Serbe - në Kosovë e udhëhequr nga Dobrivoje Dobriqi që për kryetar lokal ka Zhiko Staniqin, nuk ka arritur të zë ndonjë vend.


 * SD - Social Demokratët - në Kosovë e udhëhequr nga Darko Vukiqeviqi që për kryetar lokal ka Darko Vukičeviqin, nuk ka arritur të zë ndonjë vend.


 * JUL - E majta e bashkuar Jugosllave - në Kosovë e udhëhequr nga Radomir Rojeviqi që për kryetar lokal ka Miodrag Jeroviqin, nuk ka arritur të zë ndonjë vend.

Të tjera
* Telekomunikacioni * Transporti * Ushtria * Pushime

Shiko dhe këtë

 * Foto galeria

Burim i të dhënave

 * Dokumente të OSCE-së të gjetura në internet në vitin 2006, për profilet e komunave të Kosovës: mik/2005/02/1192_en.pdf
 * Dokumente të Rrjetës Elektronike të Organizatave Mjedisore Kosovare - Sharri.net 2006: leposaviqi.pdf
 * Dokumente të Postës dhe Telekomit Kosovës të gjetura në internet 2006:KodePostare.pdf
 * Dokumente të Misionit të Bibliotekës së Kosovës të gjetura në internet në vitin 2006: Raporti i IFLA-s/FAIFE-së, prill 2000: Anex 3

Lidhje të jashtme

 * Qarku Mitrovica
 * KK Leposaviq nuk është integruar në AKK
 * Association of Kosovo Municipalities - Asociacioni i Komunave të Kosovës


 * Profile of Leposavic .pdf
 * OSCE Profile of Leposavic .html
 * Rrjeta Elektronike e Organizatave Mjedisore Kosovare - Leposaviq - sharri.net
 * Organizata Internacionale e emigrimit
 * IFLA - International Federation of Library Associations and Institutions - raport para dhe pas luftës - anglisht


 * Ansambli Kulturor "Kopaonik"

Leposavić Лепосавић