Wikipedia diskutim:Të drejta autori

thumb|Aorta Aorta (greqisht: αορτή) apo ena kryesore e gjakut, është një arterie e madhe, e cila del direkt nga ana e majtë e zemrës. Ajo e transporton gjakun nga barkushja e majtë e zemrës (Ventriculus cordis sinister) për në enët e qarkullimit të gjakut në periferi.

Aorta është arteria më e madhe e trupit të njeriut dhe ka një diametër prej 2,5-3,5 cm. Ajo ka formën e një shkopi shëtitjeje, me një fillim në formë harku, duke vazhduar me një formë të drejtë deri poshtë në pjesën e komblikut.

Pjesët e aortës
thumb|Zemra me Aorta thoracalis Për shkak të orientimit më të mirë, në anatomi, kirurgji si dhe në degë tjera të mjekësisë si p.sh. në radiologji, bëhet ndarja e aortës në këto pjesë:


 * Aorta ascendens
 * Arcus aortae
 * Isthmus aorte
 * Aorta descendens - Kjo ndahet më tutje në:
 * Aorta thoracalis
 * Aorta abdominalis, e cila ndahet në dy segmente:
 * Aorta abdominalis suprarenalis
 * Aorta abdominalis infrarenalis - Kjo pjesë e aortës ndahet në komblik në dy arterie:
 * Arteriae iliacae communes

Funksioni i aortës
Transporti i gjakut të oksigjenuar për në periferi.

Pasi që aorta ka një mur shumë elastik, ajo bënë barazimin e shtypjes së gjakut që vjen nga zemra dhe kështu mundëson një transport të rrjedhshëm dhe pa pushim të tij. Shtypja e gjakut matet gjithë kohës nga “sensor“ shtypjeje (të ashtu quajtur receptor të tensionit, baro-receptor).

Mundësitë e kontrollimit të aortës

 * Indirekt: prekja e pulsit, matja e shtypjes së gjakut.
 * Ultrazëri
 * TEE (Ehokardiografia transezofaguale)
 * CT (Tomografia kompjuterike)
 * MRT (Tomografia magnet-rezonante)
 * Angiografia
 * Rëntgen i kraharorit dhe barkut

Sëmundjet e aortës

 * Arterioskleroza
 * Aneurizma e aortës (zgjerimi patologjik i saj)
 * Ngushtimi (stenosis) i isthmus së aortës
 * Dissectio aortae
 * Rupturë
 * Mbyllja e plotë e aortës (p.sh për shkak të trombozës, tumoreve në pjesën e barkut)
 * Sindromë Marfan (defekt gjenetik)
 * Nekroza cistike Erdheim-Gsell e Tunica media-s së aortës
 * Sifilizi i aortës
 * Ndezja Takayasu e aortës (sëmundje e imunitetit)

Аорта Aorta Aorta Aorta Aorta Aortta Aorte Aorta 大動脈 Aorta Aorta Aorta Livpulsåre Aorta Aorta człowieka Aorta Аорта Srdcovnica Аорта Aorta Аорта