Psikologjia

Fjala Psikologji për herë të parë është paraqitur në Angli më 1693 por nuk është përdorur dhe nuk është kuptuar një kohë të gjatë deri në vitet 1800. Është sinonim i përbërë nga dy fjale greke "psiko" dhe "logos". Psiko në origjinal nënkupton frymëmarrje, por më vone është nënkuptuar si shpirt sepse frymëmarrja është indikuar shpirtit e cila ende nuk e ka lëshuar trupin. Në mitologjinë greke Psiko ka qene një grua e cila ka qenë në marrëdhënie dashurie me perëndinë e dashurisë Erosin. Ai ishte dashnor i saj por kishte një kusht ndaj saj që mos t'ia shikonte fytyrën e tij kurrë. Por nga kurioziteti Psikoja një natë vendosi një qiri për t'ia shikuar fytyrën në momentin kur e kupton Erosi atëherë e magjeps atë. Për t'ia arritur ngadhënjimit është dashur të bej një luftë te madhe me përplot rreziqe, por në fund ajo është transformuar në perëndeshë dhe i'u është bashkangjitur Erosit në parajsë. Psika simbolizon shpirtin njerëzor.

Gjate shekullit të shtatëmbëdhjetë kuptimi i fjalës psiko është shndërruar në kuptimin e mendjes. Logos një fjalë tjetër greke nënkupton shkencën ose arsyen. Sipas rrugëve Greke psikologjia një kuptim mbi arsyen ose mbi mendjen, ose si thuhet sot studimi mbi mendjen.

Psikologjia si shkencë
Në literaturën profesionale hasim shumë përkufizime së shkencës së Psikologjisë. Një përkufizim i cili më së shumti përdoret sot në literaturë është: "Lënda e Psikologjisë u përkufizua me njohjen e sjelljeve dhe të proceseve njohëse ose kongeniitive të realitetit dhe te formave të shumëllojshme te tij". Nga të gjitha përkufizimet e psikologjis mund të dallojmë tre koncepte kryesore:
 * 1) Përvoja
 * 2) Proceset mentale
 * 3) Sjellja

Degët e Psikologjisë
Degët t cilat ndahet Psikologjia:
 * Psikologjia fiziologjike - Studion bazën fiziologjike të proceseve psikike që paraqesin sistemin nervor dhe atë endokrin.
 * Psikologjia eksperimentale - Psikologët e kësaj fushe të studimit bëjnë prova dhe eksperimente për të studiuar se si reagojnë njerëzit në ngacmues te ndryshëm. **Vërejtje - Metoda e eksperimentit ndalohet në atë moment kur rrezikohet jeta e njeriut.
 * Psikologjia e zhvillimit - Studion ndryshimet e sjelljes së njeriut si rezultat i kalimit të kohës apo moshës dhe bën studime etapa-etapa.
 * Psikologjia sociale-Studion ndikimin e faktorëve shoqëror në sjelljet, burimet dhe qëndrimet e individit, po ashtu edhe raportet sociale brenda grupeve dhe ndërmjet grupeve.
 * Psikologjia klinike dhe e këshillimit - Pjesa më e madhe e psikologeve të klinikës i zbatojnë njohurit psikologjike dhe parimet në diaznifikimin e sjelljeve, sëmundjeve mentale, konfliktit familjar e martesore.
 * Psikologjia e këshillimit- Përafersishte i kryejnë të njëjtat punë si te Psikologjia klinike, vetëm se te Psikologjia këshillimit këta të fundit merren me probleme më të lehta, këta më shumë punojnë me nxënës, student, në kapërcimin e problemeve të tyre.
 * Psikologjia shkollore dhe e edukimit - Psikologët e kësaj fushe më së shumti punojnë në klasifikimin e problemeve emocionale dhe problemeve në mësime. Ndërsa Psikologet e edukimit janë specialist për nxënësit dhe mësimdhënësit.
 * Psikologjia industriale dhe inxhinierisë -
 * Psikologjia e komunikimit
 * Psikoanaliza

Një drejtim me ndikim te madh në shkencën e psikologjisë është edhe biheviorizmi i cili u paraqit ne SHBA. Themelues i tij ishte psikologu amerikan, Xhon Uotson. Bihevioristet e kritikonin shumë shpere psikologjine strukturaliste per shkak te metodes se introspeksionin nuk e pranonin si metodë shkencore te psikologjisr ata theksonin se psikologjis duhet te studioje vetem ato fenomene qe mund te verehen nga jasht dhe qe mund te regjistrohen. Sipas bihevioristeve, metodë shkencore mund te jetë vetëm të vërejturit objektiv.

Lidhjet të jashtme

 * Faqe psikologjike - shqip
 * In-Mind, Quarterly Magazine for Social Psychology

Sielkunde Sicolochía علم النفس Sicoloxía Psėchologėjė Псіхалогія Псыхалёгія Психология মনোবিজ্ঞান Bredoniezh Psihologija Psicologia Sikolohiya Psychologie Psychòlogijô Психологи Seicoleg Psykologi Psychologie Psikolociye Ψυχολογία Psychology Psikologio Psicología Psühholoogia Psikologia fa:روان‌شناسی Psykologia Psükoloogia Psychologie Psicologjie Psychology Síceolaíocht Eòlas-inntinn Psicoloxía פסיכולוגיה मानस शास्त्र Psihologija Pszichológia Հոգեբանություն Psychologia Psikologi Psikologio Sálfræði Psicologia 心理学 menske Psikologi ფსიქოლოგია Психология 심리학 Psîkolojî Психология Psychologia Psikolojiya Psychologie Psychologie Psicologia ຈິດຕະວິທະຍາ Psichologija Psiholoģija Psychology Психологија മനഃശാസ്ത്രം मानसशास्त्र Psikologi Psikoloġija Psicologgia Psychologie Psykologi Psykologi nov:Psikologia Psychologie Psicologia चिन्तनशास्त्र Psychologia ساپوهنه Psicologia Nuna yachay Psihologie Психология Psicologia Psicoluggìa Psihologija Psychology Psychológia Psihologija Saikolosi Психологија Psikologi Psykologi உளவியல் จิตวิทยา Sikolohiya Saikolosi Ruh bilimi Психологія نفسیات Sicołogia Tâm lý học Psychologie Psikolohiya פסיכאלאגיע zea:Psyholohie 心理学 Sim-lí-ha̍k 心理學