Globulina

thumb| Proteina e parë [[Mioglobinë]]

Proteinat janë lëndë organike, janë makromolekula të cilat kryesisht përbëhen nga elementet e karbonit, hidrogjenit, oksigjenit, azoti si dhe rrallë herë edhe prej sulfurit. Proteinat janë baza kryesore të qelizave. Ato jo vetëm që i japin qelizave një struktur por janë edhe makina molekulare, ku bëjnë transportimin e materieve, pumpojnë jonet, i katalizojnë reaksionet kimike si dhe i njohin materiet sinjalizues. Elementet ndërtues për ndërtimin e proteinave janë proteinogjenet, gjegjësisht aminoacidet, të cilat përmes lidhjeve peptide krijohet një zingjir. Tek njerëzit bëhet fjalë për 21 llojesh të aminoacideve, ku zingjiri që përbëhet prej nën 100 aminoacide quhen dhe peptide dhe kur të krijohet zingjiri më i gjatë atëher mund të themi se bëhet fjalë për proteinë. Madhësija e një proteinit sipas rregulës matet me kilo-Dalton (kDa). Proteina më e madhe tek njeriz është Titin dhe është diku 3600 kDa, përbëhet nga më shumë se 30.000 aminoacide dhe përmban 320 proteindomene. Numri pör nga dallimi i zingjirit aminoacide është gjigante. Formimi i një proteinit, si dhe ndërtimi i saj është e koduar me gjenin përkatës. =Aminoacidet= Struktura e pergjithshme e aminoacideve eshte e meposhtmja: COOH | H-C-R |  NH2 Ku grupi R perfaqeson nje grup specifik per cdo aminoacid. Ne baze te vetive kimike te ketij grupi aminoacidet klasifikohen ne acide, bazike, polare dhe apolare. Grupi amin i nje aminoacidi lidhet me grupin karboksil te nje tjetri dhe eliminohet nje molekule uje. Lidhja mes dy aminoacideve quhet lidhje peptide. Nje zinxhir aminoacidesh te lidhur me lidhje petide quhet polipeptid dhe shume polipeptide perbejne nje proteine.

=Vetite= Vetite e proteinave lidhen me vetite e perberesve te tyre, aminoacideve: jane elektrolite anfotere. Per te matur peshen molekulare te proteinave duhen perdorur teknika mjaft te veshtira nje nder te cilat eshte spektometria e mases.

Proteïen بروتين Белтък প্রোটিন Bjelančevine Proteïna Bílkovina Protein Protein Πρωτεΐνη Protein Proteino Proteína Valgud Proteina fa:پروتئین Proteiini Protein Protéine Proteína חלבון Bjelančevine Fehérje Protein Proteino Prótín Proteina 蛋白質 단백질 Protein Baltymas Olbaltumvielas Протеин Уураг Proteïne Protein Protein nov:Proteine Proteïna Protein Protina Białka پروټين Proteína Proteină Белки Protein Protein Bielkovina Beljakovina Протеин Protéin Protein புரதம் మాంసకృత్తులు โปรตีน Protein Білок لحمیات Protein Proteïne פראטין 蛋白质 Nn̄g-pe̍h-chit