Monti Albani

Gjendja aggregate e trupit varet nga temperature dhe shtypja. Me ndryshimin e ktyreve madhsive mundë të ndërrojmë gjendjen ose ndryshojmë gjendjen aggregate ose fazën e tyre. Kalimit I trupit nga një faze në fazën tjetër quhet kalim fazor.

Nga grafiku shihen kalimet fazore akull-ujë dhe ujë-avull uji- në shtypje normale atmosferike. Pra, kur lënda shkrihet ose vlon, tërë energjia e nxehtis shfrytzohet për prishjen e lidhjes së molekulave e jonfritjen e temperatures së molekulave.

Proceset e shkrirjes dhe avullimit, kondensimit dhe ngritjes I hasim në natyr tek I ashuquajturi cikli I ujit.

Nga enrgjia e rrezeve të diellit uji që gjendet në sipërfaqe të tokës avullohet. Ky avullim I ujit në trajtë të reve, nën ndikimin e erave kondensohet. Të përkujtojm : sa më lartë të jetë lartsia nga sipërfaqja e tokës aq më temperature do të jetë e ulët.


 * Nxehtsia specifike e trupit

Që më pare kemi thenë se qdo trup që ka enrgji të brendshme, për shkak të lëvizjes së molekulave të tij. Kurd y trupëa me energji të ndryshme të brendhme preken me vete, molekulat më të shpejta u japin pjesë të enegjisë së vet molekulave të ngadalshme.

Prej qka varet sassia e nxehtsis që kalon nga një trup në trupin tjetër ?

Në figureën 3.28 janë treguar tri enë me madhsi të njëjta të cilay nxehen nga një furnelë elektrike. Në enën e pare I hedhim 1 kg ujë ndhe në enën e dytë 2 kg ujë. Do të shohim se ena e pare do të nxeht më shum sesa ena e dytë. Për shkak se enës dyt I duhet edhe 1 herë mëshum nxehtsi sesa në enën e pare.

Pra sasia e nxehtis është në përpjestim të drejtë me masën e trupit. Pra sa më e madhe nxehtsisa që jepet një yrupi, për aq më e madhe do të jetë temperature.

Sasia e nxehtsisë e cila është e novojshme për të nxehur një kilogram të një lënde pre 1 gradë Celsius, quhet nxehtsi specidfike ose termokapacitet specific dhe shënohet me shkronjën c.

$$Q= m * c (t1-t2)$$

Q- është masa e nxehtësis m- masa e trupit c- nxehtësia specifike

t1- temperature fillestare

t2- temperature përfundimtare

Termokapicitet quhet prodhimi ndërmjet masës m dher nxethsis c. Zakonmisht, temokapaciteti shnohem me k.

$$K= m * c$$


 * Ligji mbi ekuilibrin termik

Qdo her kur nje trup I nxejt jep një sasi të nxehtis trupit tjetër dhe trupi tjetër jep një sdasi të ftohtësis ather atherr barazohen dhe arhet ekulibri termik.

$$Qt=Qu+Qe$$