Aorta

thumb|Aorta Aorta (greqisht: αορτή) apo ena kryesore e gjakut, është një arterie e madhe, e cila del direkt nga ana e majtë e zemrës. Ajo e transporton gjakun nga barkushja e majtë e zemrës (Ventriculus cordis sinister) për në enët e qarkullimit të gjakut në periferi.

Aorta është arteria më e madhe e trupit të njeriut dhe ka një diametër prej 2,5-3,5 cm. Ajo ka formën e një shkopi shëtitjeje, me një fillim në formë harku, duke vazhduar me një formë të drejtë deri poshtë në pjesën e komblikut.

Pjesët e aortës
thumb|Zemra me Aorta thoracalis Për shkak të orientimit më të mirë, në anatomi, kirurgji si dhe në degë tjera të mjekësisë si p.sh. në radiologji, bëhet ndarja e aortës në këto pjesë:


 * Aorta ascendens
 * Arcus aortae
 * Isthmus aorte
 * Aorta descendens - Kjo ndahet më tutje në:
 * Aorta thoracalis
 * Aorta abdominalis, e cila ndahet në dy segmente:
 * Aorta abdominalis suprarenalis
 * Aorta abdominalis infrarenalis - Kjo pjesë e aortës ndahet në komblik në dy arterie:
 * Arteriae iliacae communes

Funksioni i aortës
Transporti i gjakut të oksigjenuar për në periferi.

Pasi që aorta ka një mur shumë elastik, ajo bënë barazimin e shtypjes së gjakut që vjen nga zemra dhe kështu mundëson një transport të rrjedhshëm dhe pa pushim të tij. Shtypja e gjakut matet gjithë kohës nga “sensor“ shtypjeje (të ashtu quajtur receptor të tensionit, baro-receptor).

Mundësitë e kontrollimit të aortës

 * Indirekt: prekja e pulsit, matja e shtypjes së gjakut.
 * Ultrazëri
 * TEE (Ehokardiografia transezofaguale)
 * CT (Tomografia kompjuterike)
 * MRT (Tomografia magnet-rezonante)
 * Angiografia
 * Rëntgen i kraharorit dhe barkut

Sëmundjet e aortës

 * Arterioskleroza
 * Aneurizma e aortës (zgjerimi patologjik i saj)
 * Ngushtimi (stenosis) i isthmus së aortës
 * Dissectio aortae
 * Rupturë
 * Mbyllja e plotë e aortës (p.sh për shkak të trombozës, tumoreve në pjesën e barkut)
 * Sindromë Marfan (defekt gjenetik)
 * Nekroza cistike Erdheim-Gsell e Tunica media-s së aortës
 * Sifilizi i aortës
 * Ndezja Takayasu e aortës (sëmundje e imunitetit)

الشريان الأبهر Aorta Аорта Aorta Aorta Aorta Αορτή Aorta Aorto Aorta Aorta Aortta Aorte אב העורקים Aorta Aorta Aorta Aorta 大動脈 대동맥 Aorta Aorta Aorta Aorta Livpulsåre Aorta Aorta człowieka Aorta Аорта Srdcovnica Аорта Aorta Аорта 主動脈